Datownik Regionalny

KSIĄŻNICY BESKIDZKIEJ

5 Luty

Imieniny

Adelajdy
Agaty
Jakuba

Luty
5

Dziś jest: 153 dzień roku

Wydarzyło się

1964 – X Zimowe Igrzyska Harcerskie w Istebnej

1983 – na terenie woj. bielskiego gościł Ryszard Wosiński, naczelnik Związku Harcerstwa Polskiego

2015 – 70. rocznica Marszu Śmierci – spotkanie z Leonem Foksińskim, byłym więźniem KL Auschwitz w Gminnej Bibliotece Publicznej w Bestwinie

2016 – 35. rocznica strajku generalnego „Solidarność” na Podbeskidziu

Urodzili się

1833Karol Findziński – ur. we Frydku na Śląsku Ciesz. (zm. w 1897); ksiądz katolicki, umiarkowany Czech, dobrze mówił po polsku. Wikary w Cieszynie, proboszcz we Frydku (od 1870). Od 1891 generalny wikariusz cieszyński, kanonik kościoła katedralnego we Wrocławiu i prałat. Wybudował gmach generalnego wikariatu w Cieszynie.

1962Marek Luzar – reżyser, scenarzysta, artysta malarz, fotografik. Reżyser filmów animowanych w bielskim SFR (1988-94), dyr. artystyczny studia filmowego Betel. Realizator serii filmów animowanych dla TVP, widowisk teatralnych (np. Cudaczek Wyśmiewaczek w Teatrze Banialuka, Anhelli w Teatrze Polskim).

Zmarli

1970Franciszek Kotowski – zm. w Brzezinach (ur. 29 listopada 1901 w Brzezinach); konstruktor lotniczy, pilot szybownik. Legionista, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej. Pracownik Politechniki Lwowskiej (od 1923-41). Jeden z inicjatorów powołania Instytutu Szybownictwa w Bielsku-Białej (1945). Kierownik Wydziału Technicznego, m.in. projekty szybowców Salamandra i Komar, a z Ireną Kaniewską skonstruował szybowiec IS-2 Mucha. Od 1948 związany z AGH w Krakowie.

1979Ludwik Gałuszka – współtwórca przemysłowego rozwoju Żywiecczyzny. Absolwent Bielskiej Szkoły Przemysłowej. W czasie okupacji współpracował z AK. Odbudował i uruchomił Fabrykę Mebli Giętych „Wschód” w Zadzielu, rozbudował Fabrykę Wtryskarek Lechię w Żywcu i uruchomił produkcję pras i wtryskarek PONAR Żywiec. Organizował życie kulturalno-oświatowe (bibliotekę, kursy dla analfabetów). Współtwórca Pomnika Żołnierzy Armii „Kraków”. (ur. 4 maja 1907 w Lipowej)

1983Karol Czulak – zm. w Gliwicach Łabędach (ur. 2 września 1924 w Międzybrodziu Bialskim); ekonomista, nauczyciel. Od 1953 pracował w Kętach (ZML). Radny MRN, kierownik sekcji gimnastyczno-sportowej przy Tow. Sportowym „Hejnał”. Od 1976 związany z hutnictwem śląskim.

1988Stefan Kulczyński – zm. w Żywcu? (ur. 7 kwietnia 1923 w Horodecznie na Polesiu); kawalerzysta, pułkownik WP, szef Powiatowego Sztabu Wojskowego w Żywcu. Wywieziony na Syberię w 1941, ochotnik I  Armii WP. Uczestnik walk o warszawską Pragę (1944) pod dowództwem por. WP Wojciecha Jaruzelskiego, forsował Odrę i doszedł po Łabę. Po wojnie w szeregach WOP-u, m.in. dowódca Batalionu 3 Karpackiej Brygady WOP w Żywcu. Odznaczony m.in. Srebrnym Krzyżem Virtuti Militari.

2007Jan Raszka – zm. w Wiśle (ur. 2 grudnia 1928 w Wiśle); narciarz, olimpijczyk, trener. Zawodnik m.in. Startu Wisła (1954–66). Pierwszy zawodnik w historii Polski spoza Zakopanego – zdobywca tytułu mistrza kraju w komb. nor. (1952), mistrz Czech i Moraw w skokach. Uczestnik igrzysk w Cortina d'Ampezzo (1956).


Przysłowia

Po świętej Agacie widzimy muchy w chacie
Sól świętej Agaty od ognia strzeże chaty
 

Rozmaitości

 

Moc „agatowej” wody
Dawniej górale beskidzcy uważali, że św. Agata broni przed pożarami i piorunami. Kiedy zbliżała się nawałnica, należało wyjść przed dom z „agatową” wodą (poświęconą w dniu 5 lutego), a następnie trzykrotnie pokropić stronę, z której nadciągała nawałnica oraz przeżegnać się znakiem krzyża.
„Agatowa” woda wlana do pobliskiego potoku lub rzeki miała zatrzymywać powodzie oraz obniżać stan wody. W Beskidzie Żywieckim do potoków sypano sól, która zapobiegała powodziom.
W tym dniu święcono także chleb św. Agaty. W podróżach bronił on przed nieszczęściami.
Można było go także wetknąć do mysiej dziury, wówczas stawał się środkiem zwalczającym gryzonie, niszczące uprawy.

Opracowano na podstawie tekstu:
1) Kwaśniewicz K., Zwyczaje doroczne polskich górali karpackich. Bielsko-Biała 1998, s. 57–58.

PHP Code Snippets Powered By : XYZScripts.com